Saturday, April 11, 2015

ఇంకా ఎన్ని జీవితాలు..

ఎంత వేగం అందుకోను..
నానుంచి నేను పారిపోడానికి.

ఎంత కాలం వేచిచూడను..
నిన్నను మళ్ళీ తెచ్చేసుకోడానికి.

ఎన్ని పుట్టిన రోజులు..
తిరిగి పుట్టేయడానికి.

ఎంతటి బంధాలు..
చావుని ఆపేయడానికి.

ఇంకా ఎన్ని జీవితాలు.
నేను లేకపోవడానికి.


Friday, April 10, 2015

ఇవేం CAPTCHA లు, నా మొహం (IRCTC వింతలు)


విషయం లోకి వెళ్ళేముందు చిన్న ఉపోద్ఘాతం ఇస్తాను. ఫాథర్ ఆఫ్ మోడర్న్ కంప్యూటర్ సైన్స్ గా చెప్పుకోదగిన శాస్త్రజ్ఞుడు అలెన్ ట్యూరింగ్. ఆయన దశాబ్ధాల క్రితం ఒక చిన్న పరీక్షను ప్రతిపాదించాడు, దాని ముఖ్యోద్దేశం కంప్యూటర్ ని ఇంటెలిజెంట్ అని ఎప్పుడు అనచ్చు అని. మరీ లోతుల్లోకి వెళ్ళకుండా క్లుప్తం గా చెప్పుకుంటే, ట్యూరింగ్ ఏమన్నాడంటే, ఏ రోజు అయితే ఒక మనిషి తను నేరుగా చూడకుండా చేస్తున్న రెండు సంభాషణల్లో, ఏది కంప్యూటర్ తో, ఏది మనిషితో అని నిర్ధారణకు రాలేకపోతాడో, ఆ రోజు మనం ఆ కంప్యూటర్ ని తెలివైంది అని ప్రకటించచ్చు అన్నాడు. అంటే ఒక యంత్రం మనిషిలా పూర్తిగా ఇమిటేట్ చెయ్యగల్గిన నాడు అన్నమాట. (దీన్నే ఇమిటేషన్ గేం అని కూడా అంటారు) ఈ పరీక్ష ట్యూరింగ్ టెస్ట్ గా స్థిరపడింది.

యంత్రం తెలివి గురించి మరోసారి చర్చిద్దాం కానీ, ఇప్పుడు చాలా వెబ్ సైట్స్ కి వచ్చిన చిక్కు సరిగ్గా ఇలాంటిదే, తమ సైట్ ను వాడుతున్నది మనుషులా లేక, ఆటోమేటెడ్ ప్రోగ్రాం లా అని. ఈ వ్యత్యాసం వెబ్ సైట్లకు ముఖ్యమైనది. ఎందుకంటే  ఆటోమేటెడ్ ప్రోగ్రాం ల వల్ల వచ్చే తలనొప్పులు అనేకం. అందుకని సరిగ్గా మనం చెప్పుకున్న ట్యూరింగ్ టెస్ట్ కి ఆపోజిట్ టెస్ట్ ను వెబ్ సైట్లు వాడతాయి. అంటే ఒక మనిషి నేను యంత్రాన్ని కాదు మహా ప్రభో అని నిరూపించుకోవడం. ఇందుకు గానూ, మనిషికే తేలిక అయినవి, యంత్రాలకు సంక్లిష్టమైన ప్రశ్నలు పోర్టల్స్ లో పెట్టడం మనం చూస్తున్నాం. దీనికి వాడుక పేరు CAPTCHA (Completely Automated Public Turing test to tell Computers and Humans Apart).


వెబ్ లో పలు విధాలైన CAPTCHA లను చూసాను కానీ, మన IRCTC సైట్ లో వాడే అంత భయంకరమైనవి, మానావాతీతమైనవి ఎక్కడా చూడలేదు. ఏ తత్కాల్ టికెట్టు బుక్ చేద్దామనో, లేక ఆఖరి నిమషంలో టికెట్టు ప్రింట్ తీసుకుందామనో సైటు ఓపెన్ చేస్తే, ఒరేయ్ అబ్బాయి నువ్వు మనిషివా లేక యంత్రనివా నిరూపించికో అని ఒక దిక్కుమాలిన బొమ్మ వదుల్తుంది, అందులో అక్షరాలు రకరకాల విన్యాసాలు చేస్తూ, శ్రీనూ వైట్ల కధలా, అర్థం అయ్యీ, అవ్వకా మన బుర్ర ని ఫుల్ గా కంఫ్యూజన్ లో పడేస్తాయి. ఇందులో ఇందులో మనకో అదనపు సౌకర్యం CAPTCHA లు కేస్ సెన్సిటివ్ కూడాను. రెండు కేసుల్లోనూ ఒకేలా ఏడిచే అక్షరాలు వస్తే ఇంక మన బ్రతుకు బస్టాండే, కాదు కాదు ప్లాట్ ఫామే. నాకు తెలిసి, నేను మనిషినే అయినా, వాళ్ళ దృష్టిలో మానవమాత్రుడిగా రుజువు చేసుకునే అవకాశం ఉన్న బొమ్మ వచ్చే వరకూ, రిఫ్రెష్ కొట్టడం తప్ప మనకి మరో గత్యంతరం లేదు. ఈ లోగా మీ ఆవిడ ఫోన్ లో, ఏమండీ టికెట్టు బుక్ చేసారా లేదా అని నిలదీస్తే, ఇంక మీ పరిస్థితి ఆస్ట్రేలియా వాడికి కూడా వద్దే వద్దు.

ఏ హ్యాకర్ గాడో, లేక వాడి కజినో, ఏవో ప్రోగ్రాంస్ తో మన అతివిలువైన IRCTC సైట్ ని పాడుచేస్తారనే భయం ఉంటే ఉండచ్చు, నేను కాదనను, కానీ అందుకని ప్రతీ యూజర్ ని ఇలా ఇబ్బంది పెట్టడం ఎంతవరకూ సమంజసం ?. రేపో మాపో ఈ-టికెట్టు కొన్నవాళ్ళు మనుషులే అని రైలు ప్రయాణం లో కూడా నిరూపించుకోమంటారేమో, నాకు తెలిసి యంత్రాలు టాయిలెట్లను వాడవు మరి.

రైళ్ళను ఉద్ధరిస్తామంటున్న, మోడీ గారో, లేక ఫలనా మంత్రి గారో ఓ సారి ఆన్-లైన్ లో తత్కాల్ టికెట్టు కొని తరిస్తే మన అవస్థ తెలుస్తుంది. లేక వాళ్ళు మనుషులు కాదని అయినా తేలిపోతుంది. ;-)

మచ్చుకు మీరు నొచ్చుకునే IRCTC CAPTRCHA లు కొన్ని..

 

Wednesday, April 8, 2015

మనిద్దరం..


మనిద్దరం..

మనిద్దరం కలిసి నడుస్తుంటే,
మధ్య దారిలో ఎక్కడో,
కాలం తప్పిపోయింది.

మనం వెతుక్కుంటూ..
చెరో దారీ అయ్యాం.
కాలం ఇద్దరికీ దొరికింది.

జీవితం ?

 

Monday, April 6, 2015

నూరు సంచికల "కౌముది"



ఏప్రిల్ నెల సంచికతో "కౌముది" సెంచరీ మైలు రాయి దాటేసింది దిగ్విజయంగా. నెల నెలా తెలుగు సాహితీ వెన్నెలని విరజిమ్ముతూ, ఎన్నో ఖండాంతరాలను పలకరించి, పులకరింప చేసిన మన కౌముది మరెన్నో మైలు రాళ్ళు దాటాలని మనసారా కోరుకుంటున్నాను.

కొన్నేళ్ళ క్రితం, ఓ రోజు అంతర్జాలం లో తెలుగు వెలుగు ఎక్కడైనా కనిపిస్తుందా అని వెతుకుతుంటే దర్శనమిచ్చింది కౌముది. ఆ క్షణం నా అనుభూతి నాకు ఇంకా స్పష్టం గా గుర్తుంది, స్వీట్ షాప్ లో చిక్కుకుపోయిన కుర్రాడి పరిస్థితి అది. బహుశా అప్పటికి కౌముది ప్రారంభించి ఒకటి రెండు యేళ్ళు అయ్యుంటుంది. వెంటనే నేను చేసిన పని, ఆ పత్రిక ఎడిటర్ కిరణ్ ప్రభ గారికి ధన్యవాదాలు చెప్పుకుంటూ మైల్ పంపడం. అప్పటినుంచీ కౌముది ని రెగ్యులర్ గా ఫాలో అవుతూనే ఉన్నాను. గొల్లపూడి మారుతీ రావు గారి వ్యాసాలు, వంగూరి చిట్టెన్ రాజు గారు మరియు ఢొక్కా ఫణి గారు రాసే సరదా కబుర్లు, కథలు, కవితలు, పరిచయాలు, అభిప్రాయాలు.. ఎన్నో, నాకు నచ్చేవి. తెలుగు లో నాలుగు లైన్లు టైప్ చెయ్యడం ఎంత ప్రయాసో మనకి తెలియంది కాదు, ఇంతటి సంచిక ప్రతీ నెలా క్రమం తప్పక అచ్చ తెలుగు లో ఎలా కొలువు తీరుతోందో కిరణ్ ప్రభ గారికే తెలియాలి.

కేవలం భాష మీద ఉన్న మక్కువతో ఇంతటి పరిశ్రమని ఏళ్ళ తరబడి నిర్విరామంగా కొనసాగిస్తున్నారంటే అది సామాన్యమైన విషయం కాదు. నాలా ఎప్పుడైనా నాలుగు ముక్కలు రాసే రచయితలకు ఎంత గొప్ప అవకాశం. ఎందరో ప్రఖ్యాత రచయితల పేర్ల మధ్య మన పేరూ కనిపించడం, ఎంతటి ప్రోత్సాహం. మరీ ముఖ్యం గా కిరణ్ ప్రభ గారి లో నేను ఎంతగానో నచ్చుకొనే విషయం, ఆయన స్పందించే తీరు. మీరు ఎప్పుడు మైల్ చెయ్యండి, ఒక రోజులో ఖచ్చితం గా ఆయన బదులిస్తారు. బ్లాగు లో కాకుండా బయట ప్రచురణకు పంపుదాం అని ఆలోచన వస్తే, నాకు తట్టే ఒకే పేరు, కౌముది. కిరణ్ ప్రభ గారి అభిప్రాయాలకు పరిమితం చెయ్యకుండా, పత్రికకే ఒక వ్యక్తిత్వం నిలబెట్టారు ఆయన, అందుకే కౌముది అందరి మన్ననలు పొందుతూ కొనసాగుతోంది.

ఎప్పుడో దశాబ్ధాల క్రితం కిరణ్ ప్రభ గారు ఆంధ్ర విశ్వ విద్యాలయం లో చదువుకునే రొజుల్లో, నిర్వహించిన రాత పత్రిక పేరు కూడా "కౌముది", ఇది యాధృచ్చికం కాదు లెండి.

మంచి ఆలోచన రావడం, అది కార్య రూపం దాల్చడం, అందరి మనసుల్నీ ఆకర్షించడం వరకూ ఒక ఎత్తు, అది అదే స్థాయిలో దినదిన ప్రవర్థమానమౌతూ యేళ్ళ తరబడి కొనసాగడం ఒక అద్భుతం. అందులోనూ, ఏ విధమైన ఫార్మల్ ఆర్గనైజేషన్ లేకుండా, కేవలం ఆసక్తి, నిబద్దత మరియు శ్రమ ఆయుధాలుగా..

ఈ అక్షర యజ్ఞం వెనుక అన్నీ తామై నడిపిస్తున్న కిరణ్ ప్రభ దంపతులకు మరొక్కసారి హృదయ పూర్వకమైన కృతజ్ఞతలు.